Định nghĩa

1. Thành ngữ:
   • Chỉ việc người tài hoa, văn nhân qua đời khi còn trẻ: Thành ngữ này dùng để ám chỉ cái chết sớm của những người có tài năng văn chương, học vấn.

Ví dụ sử dụng

• Thành ngữ:
  • Anh ấy tài hoa là thế, ai ngờ lại Ngọc Lâu phó triệu, để lại bao tiếc nuối cho làng văn.
  • Câu chuyện về nhà thơ trẻ tài năng ấy quả thực là một Ngọc Lâu phó triệu.

Các cách sử dụng nâng cao

• Thành ngữ này thường được dùng trong văn chương, báo chí hoặc lời nói trang trọng, mang sắc thái văn chương và cảm thán, để bày tỏ sự tiếc thương, xót xa trước sự ra đi đột ngột của một người có tài.

Biến thể và từ gần giống

• Trường Cát: Một điển tích khác cùng nghĩa, cũng chỉ việc văn nhân mất sớm. Đây là tên gọi khác xuất phát từ cùng một điển cố.

Giải thích từ nguyên (Điển tích)

• Thành ngữ "Ngọc Lâu phó triệu" bắt nguồn từ điển tích Trung Hoa. "Ngọc Lâu" (玉樓) chỉ lâu đài ngọc, nơi ở của tiên giới. "Phó triệu" (赴召) nghĩa là nhận lời triệu tập, đi đến. Cả cụm ý nói người tài được trời (hoặc tiên giới) triệu tập về Ngọc Lâu, tức là qua đời. Điển tích này thường gắn với cái chết của Lý Hạ, một nhà thơ nổi tiếng đời Đường, qua đời khi còn rất trẻ.

1. Nói văn nhân mất sớm. Xem Trường Cát